Nguyện xá- Trung tâm trẻ: một không gian giáo dục mới
Những viễn tượng mới, được mở ra từ thời gian rảnh của số đông người trẻ cũng như người lớn, đã kích hoạt một tiến trình thay đổi nhận thức về Nguyện xá vào thập niên Bảy mươi, chú tâm hơn trên chiều kích cộng đoàn, mở ra hơn cho bối cảnh xã hội và giáo hội; như thế, từ nguyện xá ngày lễ chuyển sang nguyện xá thường ngày và sang Trung tâm trẻ (TTT).
Đào sâu những đường nét của sự đổi mới mang chiều kích giáo hội sẽ giúp thay đổi não trạng, và cách đặc biệt, giúp đổi mới lối thực hành giáo dục. Tôi nhớ một cách đặc biệt về: việc tái khám phá Giáo Hội như là một cộng đoàn tác vụ-ministeriale, với những hoạt động và đoàn sủng khác nhau, điều này đòi hỏi sự tham dự của người đời vào sứ mệnh một cách nghiêm túc và trách nhiệm hơn; việc xác nhận tính tối ưu của sứ mệnh loan báo tin mừng của Giáo Hội, chỉ có thể biểu tỏ cách thực thụ và khả thi bởi chứng tá của các cộng đoàn Kitô hữu; sự đổi mới về dạy giáo lý ở tất cả mọi bình diện như lời đáp trả cho tiêu chuẩn mục vụ về lòng trung thành đối với Thiên Chúa và với con người; mối tương quan mới mẻ giữa Giáo Hội- Thế giới cũng làm nổi bật lên giá trị và sự chủ động của thực tại trần gian và đòi hỏi nhiều kitô hữu nỗ lực cách nghiêm túc hơn trong lĩnh vực chính trị; việc tự đảm nhận thực hành một nền luân lý chủ động và trách nhiệm hơn biểu tỏ cho thấy một niềm tin Kitô giáo trưởng thành, có khả năng tự xác định rõ ràng căn tính trong thời đại đa văn hóa và tôn giáo.206
Trong một bài viết đã được đăng tải vào năm 1969-’70, đặt ra câu hỏi: “Nguyện xá là gì? Tạp chí trả lời và đồng thời nhấn mạnh trước tiên chiều kích cộng đoàn và giáo hội:
“Nguyện Xá là một cộng đoàn giáo dục trẻ trung và giới trẻ là thành phần đặc trưng: là “giáo hội trẻ”. Giới trẻ không ở trong nguyện xá, mà chính là nguyện xá”.207
Bên cạnh việc xác định căn tính của Nguyện xá, DMA còn giới thiệu mối liên hệ của môi trường giáo dục này với giáo xứ, đã khơi lên tầm quan trọng của việc tái suy tư và đề cao phong trào hiệp hội trẻ và tái khẳng định bản chất và mục tiêu mục vụ của môi trường này.
Nguyện xá là “phương tiện để Phúc Âm Hóa và cứu rỗi thế giới người trẻ [...]. Là công cuộc của chính những người trẻ: những chủ thể và nhân vật chính của sức sống nguyện xá theo sự trưởng thành ngày càng tăng của người trẻ. Sự sống động của người trẻ, những mối bận tâm, ước vọng của chúng tìm thấy khả thể để hiện thực, ngang qua sự đối thoại mang tính giáo dục và mục vụ”.208
Mục đích ưu tiên của Nguyện xá là thăng tiến việc Phúc Âm Hóa thế giới người trẻ theo kiểu mẫu của Don Bosco, người đã muốn môi trường này như một “kênh thông truyền niềm tin và ân sủng, là nơi gặp gỡ và đối thoại, là sự hiện diện của Hội thánh để sinh động theo cách thức Kitô giáo thế giới người trẻ”.209
Các nhiệm vụ giáo dục được cống hiến tại Nguyện xá chạm đến lãnh vực tôn giáo, luân lý xã hội và tình cảm. Giai đoạn tiếp sau Tổng Tu Nghị đặc biệt thứ 15 nhắm đến việc nghiên cứu những phương thức hành động mới nhằm đổi mới môi trường vốn không đáp ứng đủ cho việc phục vụ các thanh thiếu niên. Về việc tái tổ chức này, trong Tạp chí, ta đọc thấy:
“Chúng ta hãy đi ra khỏi giai đoạn mà việc tổ chức được đặt lên hàng đầu và hãy đi vào trong một giai đoạn khác, nơi đó lối sống hồn nhiên được biểu tỏ một cách sống động. Trong quá khứ, những nguyên tắc cho việc tổ chức cơ cấu luôn được quan tâm cách đặc biệt như tổ chức đội, nhóm, theo lứa tuổi, theo lớp học, theo hiệp hội. Việc tổ chức cơ cấu vẫn còn thường xuyên gắn chặt với một chương trình ấn định. Và điều này là sự đáp trả cho “những dấu chỉ thời đại lúc đó”. Vì lúc đó, trong Nguyện xá vẫn còn chưa có ý niệm về “nhóm” và “đời sống nhóm” [...] Sau này, vì một thực tế đáng báo động của “cuộc xuất hành của các thành viên nguyện xá” trong độ tuổi từ 11 đến 15, [hôm nay] chúng ta dành phần lớn sự chú tâm đến những hiện tượng của các nhóm họp nhau cách tự nhiên để làm cho chúng được vững mạnh hơn. Mỗi thời đại có lối sinh động nguyện xá của nó”.210
Tạp chí DMA xác định rằng sự đổi mới của Nguyện xá không hệ tại trong việc áp đặt từ trên những cấu trúc mới, nhưng trong việc nhận ra những đòi hỏi thực tế hơn của người trẻ, trong việc lắng nghe người trẻ và làm cho chúng trở nên nhân vật chính trong cộng đoàn giáo dục.211
Vào năm 1970-’71 Tạp chí đã thôi thúc xây dựng Ban tham vấn Nguyện xá để dẫn dắt môi trường cách hiệu quả. Ban này được hình thành từ các nữ tu sĩ, các phụ huynh, người trẻ, và nó có nhiệm vụ lên chương trình, nhạy bén với những dấu chỉ của thời đại và kiểm định điều tích cực hoặc giới hạn của những kinh nghiệm được đề xuất.212 Một hình thức can trường để đổi mới môi trường chính là hình thức đến từ lời mời gọi vượt ra khỏi những bức tường của chính Nguyện xá để đến với những người trẻ tại các quảng trường, các đường phố, các giao lộ và các tụ điểm ca nhạc.213 Tiếp đến, Tạp chí chỉ ra những mục tiêu cần thực hiện để tăng phẩm chất môi trường giáo dục và làm cho nó trở nên phù hợp hơn với ý tưởng được khơi hứng từ Don Bosco:
“chú tâm đến nền văn hóa vì sự sống và việc dạy giáo lý vì đức tin, vì sự trưởng thành của người nữ Kitô Hữu; sinh động tất cả các hoạt động nhân bản cho đến khi nó trở nên những hành động phụng vụ cùng với Đức Kitô; thúc đẩy nền giáo dục về tinh thần đồng trách nhiệm xã hội, về việc tham dự vào đời sống Giáo hội ngang qua đời sống Nhóm và cảm thức cộng đoàn”.214
Trong những năm xuất bản kế tiếp 1971-’72 Tạp chí DMA tái nhấn mạnh rằng, Nguyện xá không phải là một góc nhỏ của giáo xứ hay là một Công viên vui chơi. Một cách rõ ràng rằng trò chơi và việc giải trí không là mục đích nơi chính chúng: mục đích ưu tiên luôn là Huấn giáo và giáo dục về đời sống cầu nguyện. Nguyện Xá là một sàn tập luyện nơi đó giới trẻ nam nữ có thể luyện tập để khởi sự hành trình đời sống, Nguyện Xá là một môi trường rộng mở cho tất cả, tại đây mối quan tâm cá vị và đầy tình thương mến của các nhà giáo dục góp phần kiến tạo nên bầu khí thuận lợi cho việc trưởng thành những xác tín khắc ghi trong đời sống.215
Trong năm xuất bản, DMA đã làm sáng rõ hơn chiều kích giáo hội:
“Nguyện xá không phải là cho chúng ta, không “để làm đầy” các nhà của chúng ta, nhưng để cống hiến cho giáo hội những Kitô hữu chân thực. Và Giáo hội đối với chúng ta, trong hình thái trực tiếp hơn cả, đó là Cộng đoàn giáo xứ mà ngay cả chúng ta cũng phải là thành phần đầy sống động.”216
Vì thế, tạp chí DMA thôi thúc các nhà giáo dục đạt đến ba mục đích căn bản: sự tháp nhập cuộc sống của Nguyện xá vào trong giáo xứ; sự vững bền của cộng đoàn giáo dục, sự tham dự từng bước và tiệm tiến của các thanh thiếu nữ vào trong đời sống cộng đoàn địa phương.217
Trong khi giới thiệu một cách mới mẻ những kinh nghiệm đặc trưng của Nguyện xá, thì Giáo lý, đời sống Phụng Vụ, những hoạt động đào luyện văn hóa và những hoạt động vui chơi giải trí được xác định như những cấu tố thiết yếu. Vị trí hàng đầu là dạy giáo lý, đại diện cho hạt nhân/cốt lõi năng động của những hoạt động mang tính đào luyện của Nguyện xá. Tạp chí DMA nhấn mạnh đến tầm quan trọng để thăng tiến việc dạy giáo lý trung thành với sứ điệp kitô giáo, chú tâm đến nhân vị, làm cho người trẻ quen dần với việc để Lời Chúa soi chiếu đời sống mình.218
Tiêu mục Nguyện xá và Trung tâm trẻ vào năm 1972-’ 73 đã giới thiệu nhiều kinh nghiệm cụ thể để hiện thực đề xuất mới đã được thực hiện tại Ý và tại Châu Mỹ La Tinh.219
Trong khi những năm trước đây sự chú tâm của Tạp chí nhắm nhiều về sự thành lập và việc củng cố ban cố vấn nguyện xá, thì trong năm xuất bản này, mối quan tâm chuyển sang đề xuất về Trung Tâm Trẻ. Tổng tu nghị đặc biệt thứ 15, khi xác nhận rằng các Nguyện Xá trong nhiều bối cảnh khác nhau, đa phần là các em nhỏ thường xuyên lui tới, nên đã đề xuất việc thành lập những Trung Tâm Trẻ. Những trung tâm này được hiểu như những khoảng không gian giáo dục, cống hiến một cách đặc biệt cho lứa tuổi thanh thiếu niên và giới trẻ, là nơi mà ngang qua việc hình thành các nhóm tự phát do cùng sở thích, có thể thực nghiệm những phương thức mới để tiếp cận với những người trẻ đang rời khỏi Nguyện xá.220
Tạp chí DMA khích lệ việc hình thành các Trung tâm trẻ và thúc đẩy sự chuyển dịch từ nguyện xá ngày lễ, được đặc trưng bởi trò chơi, bởi việc chiếu những bộ phim giáo dục và giáo lý, sang Nguyện xá-Trung Tâm Trẻ như một môi trường giàu những đề xuất khác nhau và phù hợp với nhiều độ tuổi, đồng thời thăng tiến sự hiện thực hóa của một thực hành mục vụ mới, đặt trọng tâm vào người trẻ và những nhu cầu của chúng. Trung tâm trẻ được giới thiệu như một môi trường mang ấn dấu của tinh thần Phúc Âm-Salêdiêng, được tổ chức với các phương thức giáo dục đổi mới, được tháp nhập vào trong nhiều hoàn cảnh xã hội, sát với tâm lý của giới trẻ, đáp ứng những nỗi mong chờ và những yêu cầu thực tế của người trẻ.221
Tiếp đến, khởi đi từ việc đọc lại những kinh nghiệm giáo dục của Don Bosco theo cách giải thích của cha Pietro Braido,222 Tạp chí DMA hướng sự chú ý đến những phương thức phù hợp hơn để thăng tiến sự hòa hợp giữa đức tin và đời sống nơi mỗi người trẻ.
Tạp chí mời gọi các độc giả thay đổi não trạng và ra khỏi những khuôn mẫu truyền thống và lập đi lập lại, đồng thời để không gian cho những sáng kiến của các thanh thiếu nữ, làm cho chúng trở thành nhân vật chính trong việc sắp xếp những buổi gặp gỡ nhóm và trong việc lên kế hoạch đời sống của Nguyện xá.223 Kể cả vào năm 1974-’ 75 Tạp chí DMA một lần nữa, tái xác định tính hiện thực của môi trường này và tái đề xuất mục đích, việc tổ chức, những phương cách cho môi trường này:
“Nguyện xá- trung tâm trẻ [...] là một môi trường giáo dục Kitô giáo được kiến tạo ở mực độ của người trẻ, nghĩa là nó có khả năng tiếp nhận mọi nỗi mong chờ của chúng nhằm tới việc giáo dục đời sống đức tin. Những yếu tố tiêu biểu của nó chính là: các thanh thiếu nữ và giới trẻ nữ, thực tại của các nhóm (hiệp hội), nhu cầu và hoạt động phong phú, bầu khí hồn nhiên.”224
Tiếp đến, Trung Tâm Mục Vụ Giới Trẻ Quốc Tế, khi quan tâm tới khủng hoảng ở nguyện xá, biểu hiện qua sự giảm thiểu số lượng lui tới của giới trẻ nam nữ, qua dấu hiệu của sự mệt mỏi và sự thiếu vắng tính sáng tạo của các linh hoạt viên nam nữ, ngang qua DMA, đã đề xuất những đường hướng hành động mới, đồng thời đề xuất một cách cụ thể để nhìn lại cách thức nhóm họp các đối tượng, nhiều sáng khiến có thể có để làm sống động đời sống nhóm hầu làm cho kinh nghiệm tôn giáo trở nên việc cử hành đời sống.225 Trong một đóng góp của Gabriella Scarpa, Tham vấn viên của Trung tâm mục vụ giới trẻ quốc tế, ta đọc thấy:
“Nguyện xá- Trung tâm trẻ không là cách thức bất kỳ nào để lôi kéo người trẻ, hay là làm cho chúng giải trí bằng những trò chơi, hay khuyếch trương nhiều sáng kiến, nhưng là ý thức rõ ràng và ý chí kiên định muốn cống hiến nhiều cơ hội, để người trẻ trở nên những nhân vật có trách nhiệm và tự do, qua “những điều mà người trẻ yêu thích”. Bằng phong cách chuyên biệt của bộ ba: tôn giáo, lý trí, tình thương mến”.226
Kịch nghệ, âm nhạc, trò chơi, những buổi đi dạo là những cách thức tiêu biểu của truyền thống Salêdieng để lôi kéo người trẻ và để làm cho chúng giải trí; là lối biểu hiện cụ thể của tình thương mến. Những phương cách này, vào những năm ‘70, đã mang lấy những hình thức mới. Thể thao, kịch nghệ được đề xuất, Nhạc Pop, những ngày sa mạc, những buổi cắm trại về Lời Chúa, công việc truyền giáo, chúng cho thấy tính phong phú trong việc cống hiến và trong các sáng kiến nhằm hình thành nên cộng đoàn giới trẻ bên trong Nguyện Xá và để hướng giới trẻ trở nên nhân vật chính.227
Vào tháng 11 năm 1977, Tạp chí khi nhắc tới một lần nữa về mối tương quan cần thiết giữa Nguyện xá-Trung tâm trẻ và giáo hội địa phương, nói rõ rằng không thể có suy nghĩ về sự độc lập tuyệt đối hoặc là sự đối chọi với Giáo xứ. Hướng trực tiếp tới các FMA Tạp chí khẳng định:
“Chúng ta không giáo dục các thanh thiếu nữ chỉ cho chúng ta, và nhắm đến các hoạt động của chúng ta, gần như nguyện xá là một thế giới biệt lập, bởi vì, trong trường hợp này chúng ta sẽ không thể nói về việc giáo dục thực thụ, chúng ta phải chuẩn bị cho các trẻ nữ biết hội nhập và biết nỗ lực dấn thân ở bên trong cộng đoàn những người tin”228
Vào năm 1978 những nhà tham vấn của Trung tâm quốc tế về mục vụ giới trẻ trình bày trong Tạp chí ‘văn kiện thúc đẩy- Documento stimolo giai đoạn 2: cho một mục vụ của Nguyện xá- Trung tâm trẻ. Văn bản ấn hành trong tiêu mục “nghiên cứu” được phân chia thành 4 điểm: vấn nạn, căn tính của Nguyện xá- trung tâm trẻ, căn tính của các FMA - sinh động viên, căn tính mục vụ của Nguyện xá- trung tâm trẻ; nó đề ra ở bình diện hành động, một kiểu mẫu mới cho việc điều phối trong môi trường giáo dục, sư phạm, giáo lý với mục tiêu rõ ràng là định hướng cho việc thực hành giáo dục.
Từ văn kiện cho thấy rõ mối bận tâm mạnh mẽ về việc hiện thực Hệ Thống Dự Phòng, và việc soạn thảo một kế hoạch trung thành với tinh thần của Don Bosco, chú tâm tới hoàn cảnh xã hội văn hóa và tới những chỉ dẫn canh tân của Giáo Hội:
“Nguyện xá- trung tâm trẻ là một cộng đoàn giáo dục, được tháp nhập vào trong giáo hội địa phương, khi cộng đoàn chia sẻ những mối bận tâm của người trẻ trong bầu khí gia đình hồn nhiên, là lúc cộng đoàn lan tỏa các giá trị nhằm làm tăng trưởng toàn diện con người và trở nên nơi Phúc Âm Hóa và nơi thăng tiến nhân bản trong vùng”.229
Những yếu tố cấu thành nên dung mạo đặc biệt của Nguyện xá- Trung tâm trẻ là những điều sau:
“Nguyện Xá-Trung tâm trẻ là một môi trường giáo dục; một công cuộc được đảm nhận một cách có trách nhiệm bởi tất cả cộng đoàn [...] một nơi tìm kiếm các điều kiện phù hợp hơn cho việc thăng tiến nhân bản; là nơi giáo dục việc sử dụng thời gian rảnh; là một môi trường “văn hóa đối ngược” lại những đề xuất theo đám đông hay là của việc trốn tránh đơn giản; là một môi trường của sự hội nhập xã hội và của sự tham dự; là môi trường quân bình giữa vui chơi, nhu cầu văn hóa và cầu nguyện; là nơi để giáo dục về ý nghĩa của đời sống, về sự tự do, về tình liên đới, về sự công bằng, về sự hòa hợp giữa Đức tin và cuộc sống; là một môi trường tạo điều kiện cho những người trẻ phục vụ những người trẻ; là một cộng đoàn tại đây những giá trị tin mừng được sống và những kinh nghiệm về giáo hội được trải nghiệm”230
Căn tính của FMA, sinh động viên trong Nguyện xá - Trung tâm trẻ, được diễn tả theo những yếu tố tổng quát và với những đặc tính riêng sau:
“Người con Đức Mẹ Phù Hộ làm việc trong nguyện xá - Trung Tâm trẻ là người nữ Thánh hiến- tông đồ, được cộng đoàn sai đi và sống sứ mệnh nhằm phục vụ những người trẻ, một cách đặc biệt những em nghèo hơn, theo đoàn sủng Salêdiêng trong giáo hội địa phương”231
Một người nhạy cảm với thực tế người trẻ và với nhiệm vụ giáo dục, chú tâm đến sự biến chuyển của văn hóa để rút tỉa từ đó những thay đổi và những giá trị mới mẻ, người đó biết cộng tác với tất cả những thành phần đang làm việc trong cộng đoàn Nguyện xá, luôn làm cho mình có khả năng sinh động những hoạt động mang nét giải trí, thăng tiến, văn hóa, biết tạo nên và gìn giữ một bầu khí gia đình hồn nhiên, bầu khí tin tưởng và cộng tác, người đó biết sinh động một nhóm cho đến khi làm cho nhóm dần dần trở nên nơi làm kinh nghiệm về giáo hội. Người đó biết loan báo Đức Kitô cho người trẻ cách hứng khởi bắt đầu từ chính những nỗi mong chờ của chúng và giáo dục chúng, ngang qua đời sống chứng tá, đời sống kinh nguyện và đời sống các Bí tích. Được khơi hứng bởi sứ mệnh của mình, người FMA biết cuốn hút người trẻ và nỗ lực làm cho chúng trở nên những tông đồ của các bạn đồng trang lứa.232
Những bài viết khác bàn về Nguyện xá- Trung tâm trẻ như một môi trường lý tưởng để giáo dục về xã hội chính trị và giáo dục đức tin.233 Trong môi trường này, mỗi người trẻ học để cảm thấy có trách nhiệm đối với thiện ích chung và đặc biệt người trẻ ý thức mình là thành phần năng động của xã hội.
Từ sự phân tích về nhiều nội dung nói về nguyện xá -Trung tâm trẻ, cho thấy cách sáng tỏ một hình ảnh về Nguyện xá, khác với hình ảnh Nguyện xá 20 năm trước. Tạp chí thôi thúc sự thay đổi và hướng đến việc hiện thực một phương thức tổ chức mới cho việc Giáo dục và Phúc Âm Hóa, đặt nền trên sự điều phối chung mang tính cộng đoàn.
Ban cố vấn Nguyện xá, đại diện có thẩm quyền của cộng đoàn giáo dục, soạn thảo phương pháp cho việc giáo dục đức tin hữu hiệu hơn; lên chương trình cho những hoạt động vui chơi giải trí và văn hóa; thôi thúc sự tham dự có trách nhiệm của những người trẻ vào trong đời sống cộng đoàn.
Nguyện xá - Trung Tâm trẻ, vào giai đoạn cuối của thập niên, được hiểu như một môi trường được tháp nhập vào trong bối cảnh xã hội và trong giáo hội địa phương, cách đặc biệt trong Giáo xứ, là nơi có thể thăng tiến một nền đào luyện nhân bản và Kitô giáo cho người trẻ và biết đánh giá trị nhóm như một trung gian giáo dục.
Nhóm phát sinh một cách tự phát, xoay quanh một sở thích chung, phải được biến đổi thành một nhóm mang tính giáo dục và mang chiều kích Giáo Hội.234
Trên nền tảng của sự đổi mới của Nguyện Xá- Trung tâm trẻ, còn có một sự cách chú tâm đào sâu hơn đến mầu nhiệm Nhập thể, nền tảng thần học của bước ngoặc mục vụ được thúc đẩy từ Công Đồng Vaticanô II:
“Mầu nhiệm của sự Nhập thể trong việc dạy giáo lý trước đây, chúng ta đã luôn để nó ở bình diện của những mầu nhiệm, mà không hề khám phá ra nơi nó sự phong phú của nội dung thần học. Rất ít trong số thanh thiếu nữ của chúng ta được dẫn dắt đến việc khám phá một cách thật sự khuôn mặt con người của Thiên Chúa [...]. Việc Giáo lý phải làm cho người trẻ hiểu rằng, nếu Thiên Chúa qua việc nhập thể đi vào trong thực tại nhân loại và vũ trụ, đó là bởi vì thực tại ấy tự bản chất và vì tự nó tốt lành, nó không thể bị khinh chê hay từ khước.’235
Chú thích
206 X. CÔNG ĐỒNG HIỆP NHẤT VATICANÔ 2, Hiến chế Lumen Gentium. Hiến chế tín lý về giáo hội, ngày 21 tháng 11 năm 1964, trong Enchiridion Vaticanum 1. Văn kiện công khai của Toàn thánh 1962- 1965. Văn bản công khai và phiên bản tiếng Ý, Bologna, Trung tâm in ấn Dehoriano năm 1979 lần thứ 11, 284- 445; Vui mừng và hy vọng. Hiến chế mục vụ của giáo hội trong thế giới hiện tại, ngày mùng 7 tháng 12 năm 1965, trong như trên, 1319- 1644.
207 RAMPINI, Cho sự Phục hưng của Nguyện xá, trong DMA 17 (1969-’70)11, F4,26
208 FELISIO Enedia, Nguyện xá trong giáo hội, trong DMA 17(1969-’ 70) 5, F4,122
209 FELISIO Enedia, Nguyện xá Cộng Đoàn, trong DMA 17 (1969-’ 70)7, F4,146.
210 Như trên 147- 148.
211 X. Cùng một tác giả, Tái khám phá Nguyện Xá trong DMA 17 (1969-’ 70)9, F4,169.
212 X. Chúng ta thiết lập một Ban Cố Vấn Nguyện xá, trong DMA 18(1970-’ 71) 17, F4, 1- 2 (bài viết không có chỉ định tác giả)
213 X. FELISIO, Cộng Đoàn Nguyện Xá mà nó tự xây nên, trong DMA 18(1970-’ 71) 21, F4,54.
214 FELISIO, Sự đổi mới của Nguyện xá, trong DMA 18 (1970-’71)1, F4,78.
215 X. M.R., Nguyện xá: Tại sao? trong DMA 19 (1971-’ 72) 17, F2, 34- 35 (bài viết chỉ cho thấy chữ cái đầu của tên tác giả)
216 SCARPA, Một sự phục vụ trong Giáo Hội, trong DMA 19 (1971-’72) 19, F2, 56- 57.
217 X. như trên 57
218 X. Cùng một tác giả, Một sự sinh động chú tâm cho việc dạy giáo lý sống động, trong DMA 19(1971-’ 72) 1, F2, 82-83.
219 X. Cùng một tác giả, Một khoảng không gian để “sống”, trong DMA 20 (1972-’ 73) 1, F2, 115- 120; CỘNG ĐOÀN GIỚI TRẺ TẠI RHO, Một nguyện xã Trung Tâm trẻ nhằm phục vụ giáo xứ, trong DMA 20(1972-’ 73)4, F2, 147- 151.
220 X. SCARPA, Nghiên cứu để thực hiện, trong DMA 20 (1972-’ 73) 15 F2, 29.
221 X. Như trên 30
222 X. Như ví dụ, Cùng một tác giả, Nguyện Xá- trung tâm trẻ, trong DMA 21 (1973-’74) 17, F2,1-4. Về Don Braido, tác giả của công trình nghiên cứu về Hệ thống dự phòng của Don Bosco (x. BRAIDO Pietro, Hệ thống dự phòng của Don Bosco, Zurigo, PAS, - Verlag 1964.
223 X. SCARPA, Con tim và tâm trí mới, trong DMA 21 (1973-’ 74) 18, F2, 25- 29.
224 Cùng một tác giả, Công cuộc “đầu tiên”, trong DMA 22 (1974-’ 75) 13, F2, 3.
225 X. Công cuộc “đầu tiên” 18- 19.
226 X. SCARPA, Người trẻ vì người trẻ, trong DMA 24 (1977) 17, 539.
227 X. SCARPA, Người trẻ vì người trẻ, trong DMA 24 (1977) 17, 147- 148.
228 SCARPA, Tái thiết như thế nào? trong DMA 24 (1977) 17, 539.
229 Cho một Mục vụ của Nguyện xá- Trung tâm trẻ, trong DMA 25 (1978) 19, 640.
230 Như trên 641
231 Như trên 642
232 X. Cho một Mục vụ của Nguyện xá- Trung tâm trẻ, trong DMA 25 (1978) 19, 642- 643
233 Nhìn vào việc giáo dục Đức tin trong Nguyện xá, Emilia Musatti, trong bài viết của ngài, đọc lại ‘văn kiện thúc đẩy giai đoạn thứ 2’-docum. Stimolo 2 giai đoạn liên quan đến nguyện xá và vạch ra những chỉ dẫn cho một đề xuất về giáo dục đức tin cho lứa tuổi tiền vị thành niên (MUSATI Emilia, Giáo dục đức tin trong Nguyện xá- Trung tâm trẻ, trong DMA 17 (1969-’ 70)3, F2, 114.
234 X. FELISIO, Dung mạo mới, trong DMA 17(1969-’ 70) 3, F2, 114
235 CALOSSO Carmela, Con người đặt ở nơi Thiên Chúa hằng sống, trong DMA 17(1969 - 70) 11, F1,40. Vì nhiều ý nghĩa X. FELISIO, Một mục vụ trung thành với người trẻ, trong DMA 18(1970-’ 71) 3, F2, 97.