Dẫn nhập
Sự đổi mới là một tiến trình phức tạp. Một mặt, vì nó là một đòi hỏi bắt buộc theo dòng thời gian và bối cảnh riêng biệt, chẳng hạn như những bước ngoặc lớn về mặt xã hội và văn hóa, những thay đổi về mặt lịch sử và chính trị, những khám phá khoa học và công nghệ, những cuộc cách mạng kinh tế. Tuy nhiên, mặt khác, nó là một thực tại đồng bản tính với thực tại con người, bắt đầu từ chiều kích thể lý - sinh lý cho đến khi đạt đến những hoạt động tâm lý, lý trí và tinh thần, nó liên tục có biến đổi cho đến độ khiến chúng ta có thể kết luận rằng nếu nó không làm mới chính mình, nó sẽ chết.
Sự quan sát đơn sơ này thật là đáng chân nhận hơn bao giờ hết trong thời gian chúng ta đang đưa ra xem xét công cuộc Nguyện xá, bởi vì nguyện xá tự bản chất tồn tại tùy vào mức độ nó thích ứng với những nhu cầu giáo dục của thế hệ mới vốn liên tục thay đổi, và vì thế, nó tiếp tục được khơi hứng không chỉ để sáng chế ra những lời đáp trả phù hợp mà cũng là để thay đổi chính bản thân mình; và chính những nhà giáo dục làm việc trong nguyện xá sẽ làm nên sự thay đổi nguyên lý của sức sống đoàn sủng.
Thực trạng này đã được thông hiểu từ Tổng Tu Nghị 22. Tổng Tu Nghị đã xác định nguyên lý của sự đổi mới về căn tính đoàn sủng của các FMA hệ tại nơi sức năng động của sứ mệnh. Sức năng động đó hút lấy nguồn dinh dưỡng từ sức mạnh luôn hiện thực của Hệ thống dự phòng và diễn tả tính chân thực của nó trong khả năng biểu tỏ tình yêu đối với người trẻ qua những biểu hiện mà những người trẻ có thể hiểu được và đọc được.255 Từ đây, với những hành trình hoán cải cụ thể, hội dòng kêu mời mọi người đi ra khỏi sự an toàn của bản thân, để ở lại và ở với những người trẻ, lắng nghe chúng, chia sẻ thời gian, mở rộng cõi lòng và mở nhà, đồng thời tạo nên những môi trường gia đình như ở Valdocco và ở Mornese.256
Bây giờ, sự chọn lựa không trực tiếp liên quan đến một công cuộc mà đến một điều khác, đó là tiêu chuẩn của sự đổi mới. Tiêu chuẩn này phải thấm vào toàn Hội Dòng và cách riêng mỗi FMA. Tuy nhiên, thật thích đáng, chương trình hành động 6 năm 2008- 2014, trong tiến trình phục hồi nguyện xá, đã xác định một trong những chiến thuật thành công để tiếp cận người trẻ ở nơi đâu chúng hiện diện, để ở với chúng, để sống vì chúng, để chia sẻ với chúng đề xuất của Tin Mừng, đó chính là, tái khẳng định lại sức mạnh đoàn sủng hiện diện trong nguyện xá và mong muốn rằng, sức mạnh đoàn sủng trở nên nguyên lý của sự đổi mới, đổi mới cả những người thánh hiến nam nữ, người đời nam nữ, người trẻ linh hoạt viên, mà trong các nguyện xá, họ tiêu hao chính mình vì ngọn lửa của lòng nhiệt thành và dâng hiến. Nói cách khác, một sự đổi mới thực sự khởi đi từ bên trong, từ cõi lòng và từ đó tiến triển, y như mạch nước phun ra từ lòng đất nếu trong sâu thẳm của tầng dưới mặt đất có một nguồn mạch.
Bản định hướng [Lineamenta] cho hội đồng thường niên của Thượng hội đồng giám mục lần thứ 13 với chủ đề “Tân Phúc Âm Hóa để truyền tải đức tin Kitô giáo” khẳng định như sau: “Những vấn nạn trong việc truyền tải đức tin, vốn không mang tính cá nhân hay độc lập, nhưng là một sự kiện mang tính cộng đoàn, tính Giáo Hội, nó không được nhằm đưa ra những giải đáp, theo nghĩa là tìm kiếm những chiến thuật truyền thông hiệu nghiệm, và cũng không đặt trọng tâm trên việc nghiên cứu phân tích trên đối tượng, ví dụ như trên người trẻ, nhưng nó phải được xem như một vấn đề nhắm vào những chủ thể đảm nhận trách nhiệm truyền tải đức tin.
Nó phải trở nên chất vấn của Giáo Hội về chính mình. Điều này giúp nhìn ra vấn đề không ở bình diện ngoại tại, nhưng trong vấn đề đúng thực của nó, bởi vì nó đặt toàn thể Giáo Hội vào vụ việc, với những gì mình là và những gì mình sống. Và có lẽ như thế, có thể nhận ra được cốt lõi vấn đề liên quan đến sự héo hon của việc Phúc Âm Hóa hôm nay, của việc dạy giáo lý trong thời hiện đại, chính là vấn đề mang tính giáo hội học. Điều này liên quan đến việc có khả năng hoặc thiếu khả năng của Giáo Hội trong việc đồng hóa mình như một cộng đoàn thực thụ, như một tình huynh đệ thật, như một thân thể và không như một cái máy hay là một công ty”.257 Và còn nữa, “trong sự năng động truyền giáo và Phúc Âm Hóa, Giáo Hội không chỉ mặc lấy vai trò của người diễn viên, của chủ thể công bố, nhưng còn là chủ thể phản tỉnh qua việc lắng nghe và với tư cách của người môn đệ. Là người loan báo tin mừng, Giáo Hội bắt đầu với việc phúc âm hóa chính mình."258
Diễn từ trên cũng đúng cho Hội Dòng Con Đức Mẹ Phù Hộ, cho từng cộng đoàn và cho mỗi thành viên trong cộng đoàn: kể cả chúng ta cũng đang bị cuốn theo mối nguy, biến mình thành một cái máy “cung cấp sự phục vụ’ bán thời gian, nếu chúng ta đánh mất đi tầm ngắm về bản chất chuyên biệt của Hội Dòng và nếu chúng ta đi trật ra khỏi sứ mệnh giáo dục được trao phó cho chúng ta: là nhà giáo dục Kitô giáo, Người con Đức Mẹ Phù Hộ bắt đầu bằng việc giáo dục chính bản thân mình, làm cho linh đạo của Hệ thống giáo dục dự phòng trở nên của mình. Như những tế bào nhỏ, nhưng lại là những nhân tố quan trọng của một thân thể lớn là Hội Dòng, chúng ta nỗ lực làm cho con tim nguyện xá trở nên tiêu chuẩn và nguyên lý của việc đổi mới đời sống thánh hiến của chúng ta và sứ mệnh của chúng ta.
Chú thích
255 X. DÒNG CON ĐỨC MẸ PHÙ HỘ, Điều lớn lao hơn cả chính là tình yêu. Nghị quyết Tổng Tu Nghị 22, Roma, 18 tháng 9- 15 tháng 11 2008, Hội Dòng FMA 2008, n. 25. 26.34.
256 X. Như trên n.39.1
257 THƯỢNG HỘI ĐỒNG GIÁM MỤC LẦN THỨ 13, BUỔI TỔNG NHÓM HỌP THƯỜNG NIÊN, Tân Phúc Âm Hóa về việc truyền tải Đức tin Kitô giáo. Lineamenti, thư viện in ấn Vatican 2011, n.2.
258 Như trên